İçeriğe geç

Doğa Sporları Sözlüğü

Snowboard Terimleri Sözlüğü

Snowboard'un dili İngilizce ağırlıklıdır: regular, goofy, heelside, ollie… Bu sözlük, eğitmeninin ilk günden kullanacağı terimleri duruş ve temel, teknik, ekipman ve stil ve park başlıklarında Türkçe açıklıyor. Pist, tesis ve kar türleri için kayak sözlüğüne bakabilirsin.

30 terim · 4 başlık · Güncelleme:

Duruş ve temel kavramlar

Tahtaya ilk bindiğinde öğreneceğin kelimeler.

Snowboardkar sörfü

İki ayağın yan yana değil, arka arkaya ve yanlamasına sabitlendiği tek ve geniş bir tahtayla karlı yamaçlardan kayma sporudur.

Sörf ve kaykay kültüründen doğmuştur. Batonsuz kayılır; denge, dönüş ve fren tamamen bedenin ağırlık aktarımı ve tahtanın kenarlarıyla sağlanır.

Regular ve goofy duruşregular · goofy · stance

Snowboard'da hangi ayağın önde olduğunu anlatır: sol ayak öndeyse regular, sağ ayak öndeyse goofy duruştur. İkisi de doğrudur; doğal olanı seçilir.

Hangisi olduğunu anlamanın pratik yolları: arkadan hafifçe itildiğinde dengeyi korumak için öne attığın ayak ya da kaygan zeminde kayarken öne koyduğun ayak çoğu zaman ön ayağındır.

Sahadan not:Eğitmenin ilk gün bu testi yapar; emin değilsen ilk birkaç kaymada iki duruşu da dene. Yanlış duruşla başlamak ilerlemeyi belirgin biçimde yavaşlatır.

Ön ayak ve arka ayakfront foot · back foot

Kayış yönünde önde olan ayak ön ayak, arkada kalan arka ayaktır; ağırlığın çoğu kayarken ön ayakta durur, arka ayak dümen gibi yön verir.

Yeni başlayanların en sık hatası korkuyla ağırlığı arka ayağa vermektir; bu, tahtanın kontrolünü kaybettirir. Ağırlığı ön ayağa vermek ilk başta cesaret ister ama dönüşün anahtarıdır.

Topuk kenarı ve parmak kenarıheelside · toeside · heel edge · toe edge

Tahtanın topukların altındaki uzun kenarına topuk kenarı (heelside), ayak parmaklarının altındaki kenarına parmak kenarı (toeside) denir; tüm fren ve dönüşler bu iki kenarla yapılır.

Topuk kenarında yüzün eğime dönüktür ve oturur gibi kalça geride durur; parmak kenarında sırtın eğime dönüktür ve dizlerle kara doğru eğilirsin. Yeni başlayanlar genellikle önce topuk kenarında rahat eder.

Düşme tekniğifalling

Snowboard'da düşerken elleri yere açarak değil, öne düşüyorsan dizlere ve ön kollara, geriye düşüyorsan kalçaya ve sırtın üst kısmına yuvarlanarak düşme biçimidir.

İlk günlerde düşmek öğrenmenin parçasıdır. Elle kendini tutmaya çalışmak bilek sakatlıklarının en sık nedenidir; bu yüzden bilek koruyucu önerilir.

Sahadan not:Düşerken yumruklarını sık, kollarını göğsüne yakın tut ve çeneni göğsüne yasla. Geriye düşüşte başın kara çarpmasın.

Tek ayakla itme (skating)skating · one-footing

Arka ayak bağlamadan çıkarılmış, ön ayak bağlıyken düz alanda kaykay gibi itilerek ilerlemektir; teleskiye, telesiyeje ve yürüyen banda yaklaşırken kullanılır.

Snowboard'la tesis kullanımılift · telesiyej snowboard

Snowboardcular yürüyen bant, teleski ve telesiyeje yalnız ön ayakları bağlıyken biner; arka ayak tahtanın üzerinde, bağlamaların arasındaki kaymaz pede konur.

Telesiyejden inerken tahta düz tutulur, arka ayak pede basılı halde rampadan kayılır ve durduktan sonra arka ayak bağlanır.

Teknik

Kaymaktan bağlantılı dönüşe kadar ilk eğitim günlerinin adımları.

Yan kayma (side slip)side slip · sideslip

Tahta eğime dik dururken kenara verilen basıncı azaltıp artırarak yamaçtan yana doğru, kontrollü biçimde aşağı kaymaktır; snowboard'da ilk öğrenilen fren ve iniş tekniğidir.

Kenara ne kadar basarsan o kadar yavaşlar ve durursun; basıncı azalttıkça kayarsın. Önce topuk kenarında, sonra parmak kenarında çalışılır.

Yaprak düşüşü (falling leaf)falling leaf · garland

Yan kaymadayken ağırlığı bir ön, bir arka ayağa vererek yamaçta sağa ve sola, sonbaharda düşen bir yaprak gibi zikzak çizerek inme alıştırmasıdır.

Dönmeden yön değiştirmeyi öğretir ve ilk bağlantılı dönüşe giden köprüdür. Doğadayız temel eğitimlerinin ilk gününde çalışılan alıştırmalardan biridir.

Bağlantılı dönüşlinked turns · S dönüş

Topuk kenarından parmak kenarına ve tekrar topuk kenarına, durmadan art arda yapılan dönüşlerdir; snowboard'u "öğrendim" demenin ölçüsü kabul edilir.

Dönüş, ağırlığı ön ayağa verip omuzları ve bakışı gidilecek yöne çevirerek başlatılır; tahta eğim çizgisinden geçerken kenar değiştirir. Hiç kaymamış biri çoğunlukla ikinci ya da üçüncü günde ilk bağlantılı dönüşlerini yapar.

Sahadan not:Dönüşün en korkutucu anı tahtanın eğim çizgisine baktığı andır; tam orada ağırlığı geri çekmek düşürür. Öne ve dönüşün çıkışına bak.

Kenar takılması (edge catch)edge catch · catching an edge

Tahtanın kayış yönündeki alt kenarının kara saplanması ve kayan kişiyi aniden yere fırlatmasıdır; yeni başlayanların en sert düşüşlerinin nedenidir.

Genellikle kenar değiştirirken ya da düz tutulan tahtada, yokuş aşağı taraftaki kenar istemeden kara değdiğinde olur. Çözüm, her an yokuş yukarı taraftaki kenarda kalmak ve dönüşlerde kararlı olmaktır.

Carvingoyma dönüş

Tahtanın kaymadan, yalnızca kenarının üzerinde karda temiz bir çizgi oyarak yaptığı hızlı dönüş tekniğidir.

Tahtanın yan kavisi (sidecut) dönüşün yayını belirler. Kenara cesurca yatmak, dizleri bükmek ve basıncı dönüş boyunca korumak gerekir.

Switchfakie

Snowboardcunun doğal duruşunun tersine, arka ayağı önde olacak şekilde kaymasıdır.

Twin şekilli tahtalarla switch kaymak kolaylaşır; freestyle'da atlayıştan ters inişler için vazgeçilmezdir.

Ekipman

Tahta, bağlama ve bot: doğru ayarlandığında öğrenme hızını ikiye katlar.

Snowboard tahtasıboard · deck

Ahşap çekirdekli, altında kayma yüzeyi ve metal kenarları olan, ayakta durunca genellikle çene ile burun arasına gelen boyda seçilen tahtadır.

Kısa ve yumuşak tahta kolay döner, yeni başlayanlar ve park için uygundur; uzun ve sert tahta yüksek hızda ve pudra karda daha dengelidir. Boy seçiminde kilo, boydan daha belirleyicidir.

Camber ve rockercamber · rocker · hibrit

Tahtanın yandan bakıldığındaki profilidir: camber ortası yukarı kavisli, kenar tutuşu güçlü klasik profil; rocker ortası yere değen, uçları erken kalkan, kenar takılmasını azaltan profildir.

Yeni başlayanlar için rocker ya da rocker–camber karışımı (hibrit) tahtalar affedicidir. Camber tahtalar sert pistte ve carving'de daha hassas ve enerjiktir.

Snowboard bağlamasıbinding · strap · rear-entry

Snowboard botunu tahtaya sabitleyen, genellikle iki kayışlı (strap) ve arkasında baldır desteği (highback) olan donanımdır; kayakta olduğu gibi düşüşte kendiliğinden açılmaz.

Kayışlar bota sıkı oturmalı ama ayağı uyuşturmamalıdır. Arkadan girişli (rear-entry) modeller takıp çıkarmayı hızlandırır.

Duruş genişliği ve bağlama açılarıstance width · binding angles · duck stance

Bağlamaların arasındaki mesafeye duruş genişliği, bağlamaların tahtanın uzun eksenine göre döndürülme derecesine bağlama açısı denir.

Duruş genişliği genellikle omuz genişliği civarındadır. Yeni başlayanlar için ön ayak biraz öne dönük (örneğin +12° ile +18° arası), arka ayak düz ya da hafif ters açılı bir kurulum yaygındır; iki ayağın da dışa baktığı "ördek" duruş (+15°/−15° gibi) switch ve freestyle için tercih edilir.

Snowboard botusnowboard ayakkabısı · snowboard boot

Kayak botundan daha yumuşak, bileğe hareket alanı bırakan, bağcıklı ya da çevirmeli kilit sistemli bottur.

Bot ayağa sıkı oturmalı, topuk kalkmamalı; içinde parmaklar uçta hafifçe dokunabilir. Botun sertliği seviye ve stile göre seçilir: yumuşak bot park ve öğrenme için, sert bot hız ve carving için.

Bilek koruyucu ve korumalı şortwrist guard · impact shorts

Düşüşlerde bilekleri ve kalça–kuyruk sokumunu koruyan ek ekipmanlardır; snowboard'un ilk günlerinde özellikle önerilir.

Doğadayız temel eğitim paketlerinde koruyucu ekipman ücretsiz sağlanır.

Stil ve snowpark

Temel dönüşler oturduktan sonra açılan dünya.

All-mountainall mountain

Pistte, pudra karda ve parkta her koşulda iyi performans göstermek için tasarlanmış çok yönlü tahta ve kayış stilidir; çoğu snowboardcu için ilk tahta tercihidir.

Freestylepark riding

Atlayış, kayma ve dönüş hareketleriyle snowpark'ta ya da doğal arazideki engellerde yapılan, yaratıcılığa dayalı snowboard stilidir.

Freeridebackcountry

Hazırlanmış pistlerin dışında, doğal arazide ve pudra karda yapılan snowboard stilidir; ileri seviye beceri ve çığ güvenliği bilgisi gerektirir.

Snowparkterrain park · park

Rampa (kicker), demir boru (rail), kutu (box) ve yarım boru (half-pipe) gibi freestyle engellerinin bulunduğu özel alandır.

Parkta da renk sistemi vardır: küçük engeller başlangıç, büyük atlayışlar ileri seviye içindir. Parka girmeden önce engelleri bir kez yanından geçip incelemek kuraldır.

Ollieollie · nollie

Tahtanın kuyruğundaki esneklikten yay gibi yararlanarak düz zeminden havalanma hareketidir; burundan yapılanına nollie denir.

Ağırlık önce arka ayağa verilip kuyruk bükülür, ardından ön ayak kaldırılıp arka ayakla zıplanır. Küçük engellerin üzerinden geçmek ve freestyle'a başlamak için ilk öğrenilen harekettir.

Konuyu derinlemesine oku

Doğadayız blogundaki snowboard yazıları.

Sık sorulan sorular

Snowboard'u kaç günde öğrenirim?

Hiç kaymamış bir yetişkin eğitmen eşliğinde genellikle 2–3 gün içinde yaprak düşüşünden ilk bağlantılı dönüşlere geçer. Ayrıntılar için snowboard öğrenmek ne kadar sürer yazımıza bakabilirsin.

Regular mıyım goofy mi, nasıl anlarım?

Kaygan bir zeminde kayarken ya da arkadan hafifçe itildiğinde öne attığın ayak genellikle ön ayağındır: sol öndeyse regular, sağ öndeyse goofy. Eğitmenin ilk gün bunu birlikte test eder.

Snowboard için ekipman almam gerekir mi?

Başlangıçta hayır. Doğadayız temel eğitim paketlerinde snowboard takımı, kask, kar gözlüğü ve koruyucu ekipman pakete dahildir.

Tahtaya bin

Erciyes, Sarıkamış ve Bansko'da; ekipman, skipass ve eğitimin dahil olduğu programlarla ilk bağlantılı dönüşüne ulaş.